Rolls-Royce, motor bakımında yapay zekâ kullanıyor

Rolls-Royce, 2025’te yaklaşık 1.500 uçak motoru bakım ziyaretini yönetirken, Microsoft ile geliştirdiği Optimiser yapay zekâ sistemiyle bakım planlamasında milyonlarca değişkeni daha hızlı değerlendiriyor. Sistem; motor, iş kapsamı, tesis ve tedarik zinciri verilerini bir araya getirerek kapasite, yetkinlik, mevzuat ve lojistik koşullarına göre planların güncellenmesine yardımcı oluyor.

Rolls-Royce’un sivil havacılık motorları yaklaşık 30.000 parçadan oluşuyor. Motorlardaki sensörler, her 1,6 saniyede 100 parametreyi izliyor. Bu kapsamlı veri yapısı, yıllık bakım programlarında milyonlarca değişkenin değerlendirilmesini gerektiriyor.

Optimiser bünyesindeki Engine Agent motorlara ilişkin bilgileri, Workscope Agent olası bakım ihtiyaçlarını, Facility Agents atölyelerin kapasite ve kabiliyetlerini, Supplier Agent ise tedarik zincirini inceliyor. Sistem, farklı birimlerden gelen bu verileri birleştirirken nihai gözetim ve sorumluluk insan ekiplerde kalıyor.

Rolls-Royce, 40’tan fazla iş sistemini Microsoft Azure’a taşıdı. Merkezi veri altyapısı, bakım koşulları değiştikçe planların yeniden değerlendirilmesine ve güncellenmesine imkân veriyor. Daha önce dört veya beş kişinin yaklaşık bir hafta birlikte yürüttüğü planlama çalışmasının süresi önemli ölçüde azaltıldı.

Motor atölyeye ulaştığında sökülüyor, parçaların durumu inceleniyor ve hangi parçaların kullanılacağına, onarılacağına veya değiştirileceğine karar veriliyor. Yeniden montajın ardından motor test sehpasında çalıştırılıyor ve hizmete dönmeden önce düzenleyici kurum tarafından değerlendirilen güvenlik kriterlerini karşılaması gerekiyor.

Bakım bekleyen veya bakımda olan motorlar, hava yolu şirketlerinin gelir üreten uçaklarında kullanılamıyor. Covid-19 salgınının ardından yolcu uçuşları hızla toparlanırken, havacılık tedarik zinciri, nitelikli iş gücü ve parça bulunabilirliği daha yavaş iyileşti. Rolls-Royce, jeopolitik istikrarsızlığın da tedarik zincirlerini etkilediğini belirtiyor.

Daha hızlı planlama; kapasite ve parçaların ihtiyaç duyulan zamanda hazır edilmesine, bakım takvimlerinin daha öngörülebilir olmasına ve motorların hava yolu şirketlerine daha kısa sürede teslim edilmesine yardımcı olabilir. Rolls-Royce, Optimiser’ın geliştirme sürecinin sürdüğünü ve ilk sonuçların motor bakımındaki çevrim sürelerinin azaltılmasına katkı sağladığını bildiriyor.