Boeing 737 MAX 10 sertifikasyonu yazılım incelemesine takıldı

Boeing 737 MAX 10’un sertifikasyon süreci, belirli MAX uçaklarında tespit edilen bir yazılım sorununa ilişkin Federal Havacılık İdaresi’nin (FAA) incelemesi nedeniyle yeniden uzayabilir. FAA Başkanı Bryan Bedford, Washington’da düzenlenen basın toplantısında, kurumun daha geniş bir güvenlik sorunu bulunmadığından emin olana kadar sertifikasyon takviminin erteleneceğini açıkladı.

Boeing, MAX ailesinin en büyük modeli olan 737 MAX 10 için sertifikasyonun bu ay tamamlanmasını bekliyordu. Şirketin Üst Yöneticisi Kelly Ortberg de ayın başında yatırımcılara varyant için onayın kısa süre içinde alınmasını umduklarını söylemişti.

FAA, yazılım sorunuyla ilgili incelemenin uçuş güvenliğini etkileyip etkilemediğini henüz kesinleştirmedi. Bedford, sertifikasyon takviminin güvenlik değerlendirmesine göre şekilleneceğini ve gerekli görülen tüm sürenin incelemeye ayrılacağını belirtti.

İncelenen sorun, bazı MAX uçaklarında kullanılan U.14 yazılım sürümünde, uçak yaklaşmayı pas geçerek ikinci bir yaklaşma gerçekleştirdiğinde dikey seyrüsefer sisteminin etkilenmesi ihtimaliyle ilgili. Bu durum, pist ihlalleri gibi nedenlerle pas geçiş yapılması sırasında ortaya çıkabiliyor. Pilotlar uçağı yazılım olmadan kullanabilecek şekilde eğitilmiş olsa da FAA, bu senaryoda kokpit ekibinin iş yükünün uygun düzeyde kalıp kalmayacağını değerlendiriyor.

Sorun, yalnızca etkilenen yazılım sürümünü kullanan hizmetteki 737 MAX 8 ve MAX 9 uçaklarını kapsıyor. Geçen ay sertifikalandırılan MAX 7, söz konusu yazılımın bulunduğu en yeni model oldu. FAA, yazılımı kullanan doğrulanmış bir ABD hava yolu bulunmadığını belirtirken Boeing, Southwest ve United ile diğer olası endişeleri değerlendirmek üzere çalışıyor.

Bedford, Boeing’in sistemdeki önceki hataları giderdiğini ancak yeni sorun çözülene kadar daha yeni yazılımı kullanan hava yollarının eski sürüme dönmesi gerekeceğini söyledi. Açıklamaların ardından Boeing hisseleri yaklaşık yüzde 7 geriledi.

737 MAX ailesinin sertifikasyon süreci, 2018’de Lion Air ve 2019’da Ethiopian Airlines uçaklarının karıştığı, tüm uçaktakilerin hayatını kaybettiği iki kazanın ardından uzun süreli küresel uçuş durdurma döneminden etkilenmişti. Her iki kazada da uçuş kontrol sistemleri rol oynamıştı.

Boeing, ilk 737 MAX 10 teslimatını 2020’de yapmayı planlıyordu. Ancak güvenlik endişeleri nedeniyle uçak programında gecikmeler yaşandı. MAX 10, ailenin sertifikalandırılması beklenen son modeli konumunda. Model için Alaska Airlines, United Airlines, Delta Air Lines, WestJet, Pegasus Airlines ve Ryanair’in de aralarında bulunduğu müşterilerden 100’ün üzerinde sipariş bulunuyor.