Fransa, A400M’yi ilk kez gerçek bir yangın söndürme görevinde kullandı. Uçak, Gironde’daki yangınlara karşı yaklaşık 22 ton geciktirici madde bıraktı.
Fransız Hava ve Uzay Kuvvetleri’ne ait Airbus A400M askeri nakliye uçağı, 25 Temmuz 2026’da Fransa’nın güneybatısındaki Gironde bölgesinde devam eden orman yangınlarına karşı ilk operasyonel yangın söndürme görevini gerçekleştirdi. Kargo bölümüne takılan sökülebilir sistemle yaklaşık 20 bin litre, ağırlık olarak ise 22 tona yakın yangın geciktirici madde bırakan uçak, hızla ilerleyen yangın cephelerinin önünde kontrol hatları oluşturdu. Böylece Fransa, A400M’nin yangınla mücadele kabiliyetini gerçek koşullarda kullanan ilk ülke oldu.
A400M’nin görevlendirilmesi, Fransa’nın güneybatısında büyüyen yangınların ülkenin mevcut hava araçları ve yer ekipleri üzerindeki baskıyı artırdığı bir dönemde gerçekleştirildi. Gironde’daki yangın, 22 Temmuz’da başlamasının ardından geniş bir alana yayıldı ve Fransa İçişleri Bakanlığı tarafından sezonun en büyük yangını olarak nitelendirildi.
A400M gerçek koşullarda ilk kez kullanıldı
Fransa Sivil Güvenlik ve Kriz Yönetimi Genel Müdürü Julien Marion, 10 Temmuz’da yapılan bakanlıklar arası toplantının ardından, silahlı kuvvetler tarafından kullanılan A400M’lerden birinin yüksek kapasiteli yangın söndürme kitiyle gerçek koşullarda denenmesinin planlandığını açıklamıştı.
Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nuñez ise 17 Temmuz’da yaptığı açıklamada A400M’nin 15 gün içinde gerçek orman yangını koşullarında test edileceğini duyurdu. İçişleri Bakanlığı, aynı gün Savunma Bakanlığı ve Airbus ile uçağın deneysel olarak yangınla mücadelede kullanılmasını kapsayan ortak bir anlaşma imzaladı.
Teknik hazırlıkların, uçuş testlerinin ve askeri mürettebatın yeterlilik çalışmalarının ardından modifiye edilen A400M, planlanandan daha kısa sürede Gironde’daki yangınlarla mücadeleye sevk edildi.
Yaklaşık 22 ton geciktirici madde bıraktı
Airbus tarafından paylaşılan bilgilere göre A400M’nin ilk operasyonel görevi, yaklaşık 22 ton yangın geciktirici maddenin bırakılmasını kapsadı. Uçak, hızla ilerleyen yangın cephelerinin önünde geniş kontrol hatları oluşturarak karadaki ekiplerin çalışmalarına destek verdi.
Yangın geciktirici maddeler, alevlerin ilerlemesini yavaşlatmak ve yangının önünde savunma hattı oluşturmak amacıyla kullanılıyor. A400M’nin yüksek taşıma kapasitesi, tek sortide geniş bir alana müdahale edilebilmesine imkân sağlıyor.
Yangın söndürme kiti kalıcı değişiklik gerektirmiyor
A400M’de kullanılan yangın söndürme sistemi, uçağın kargo bölümüne arka rampadan yerleştirilen sökülebilir bir tank ve boşaltma sisteminden oluşuyor. “Roll-on/Roll-off” olarak adlandırılan kit, uçak üzerinde kalıcı bir yapısal değişiklik yapılmasını gerektirmiyor.
Bu sayede görev ihtiyacına göre standart bir A400M kısa sürede yangınla mücadele konfigürasyonuna dönüştürülebiliyor. Görevin tamamlanmasının ardından sistem uçaktan çıkarılarak platform yeniden askeri nakliye operasyonlarında kullanılabiliyor.
Sistem 10 dakikadan kısa sürede doldurulabiliyor
Airbus’ın açıkladığı teknik verilere göre sistem, standart yüksek basınçlı yer pompaları kullanılarak 10 dakikadan kısa sürede doldurulabiliyor. Yaklaşık 20 bin litre su veya yangın geciktirici madde, tek geçişte ve 10 saniyeden kısa sürede bırakılabiliyor.
Testlerde bırakılan yangın geciktirici maddenin yerde 400 metreye ulaşabilen yüksek yoğunluklu kontrol hatları oluşturabildiği belirlendi.
Test kampanyası 2025’te tamamlandı
Airbus Defence and Space, A400M yangın söndürme kitine yönelik son test ve gösteri kampanyasını Haziran 2025’te Fransa’nın Nîmes-Garons bölgesinde tamamladı.
Testler, Fransa Sivil Güvenlik teşkilatına bağlı Entente-Valabre Test ve Araştırma Merkezi ile birlikte yürütüldü. Denemelerde yangın geciktirici maddenin farklı irtifa, hız ve boşaltma koşullarındaki performansı değerlendirildi.
A400M’nin yangın söndürme sistemine yönelik ilk uçuş testleri ise 2022’de İspanya’da gerçekleştirilmişti. Sistem, 2023 ve 2025 yıllarında yapılan yeni denemelerle geliştirildi.
Canadair’den yaklaşık üç kat fazla kapasite
A400M, Fransa’nın orman yangınlarında kullandığı Canadair CL-415 uçakları gibi denizden veya gölden su alamıyor. Bu nedenle her boşaltmanın ardından bir hava üssüne ya da uygun bir havalimanına dönerek yerde doldurulması gerekiyor.
Buna karşılık A400M’nin yaklaşık 20 bin litrelik kapasitesi, 6 bin litre taşıyabilen bir Canadair’in kapasitesinin üç katından fazla seviyede bulunuyor. Fransız makamları A400M’nin kapasitesini iki Dash veya yaklaşık üç Canadair uçağının taşıdığı miktarla karşılaştırıyor.
Kısa ve hazırlanmamış pistlerden görev yapabiliyor
A400M, stratejik menzil ile taktik hava taşımacılığı özelliklerini aynı platformda birleştiriyor. Uçak, ağır yük taşımasına rağmen kısa ve asfaltlanmamış pistlere iniş ve kalkış yapabilecek şekilde tasarlandı.
Bu özellik, yangın bölgelerine yakın askeri üslerin ve sınırlı altyapıya sahip havalimanlarının kullanılmasına imkân vererek görev planlamasında esneklik sağlıyor. Ancak uçağın büyüklüğü, yüksek taşıma kapasitesi ve yerde doldurulma ihtiyacı nedeniyle A400M’nin Canadair gibi özel yangın söndürme uçaklarının yerine değil, onları destekleyecek tamamlayıcı bir platform olarak kullanılması öngörülüyor.
Gironde yangını havacılık tesislerini de etkiledi
Gironde ve Landes bölgelerinde büyüyen yangınlar, Bordeaux çevresindeki havacılık ve savunma sanayisi tesislerinde de operasyonel aksamalara yol açtı.
Dassault Aviation, Mérignac ve Martignas tesislerinde çalışan personelin önemli bölümünden evlerinde kalmasını istedi. Mérignac’taki faaliyetler 27 Temmuz’da dururken yalnızca tesislerin korunması ve gerekli ekipmanların taşınması için görevlendirilen ekiplerin çalışmasına izin verildi.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yangınların yol açtığı durumu ülkenin İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana karşılaştığı en ağır krizlerden biri olarak nitelendirdi.
```
```
