Trent XWB, Rolls-Royce’un ticari motor lideri oldu

Airbus A350 ailesine özel geliştirilen Rolls-Royce Trent XWB, şirketin ticari havacılık alanındaki en önemli motor programına dönüştü. A350 için tek güç ünitesi seçeneği olan motor, güvenilirlik, dayanıklılık ve yakıt verimliliğiyle Rolls-Royce’un ticari portföyündeki konumunu güçlendirdi.

2015’te A350 ile hizmete giren Trent XWB, Rolls-Royce’un ürettiği en büyük ve en yüksek itki gücüne sahip motor olarak tanımlanıyor. Trent ailesinin altıncı üyesi olan motor, eş eksenli üç milli mimariyi sürdürüyor. XWB-84, A350-900’de; XWB-97 ise A350-1000 ve A350F modellerinde kullanılıyor.

XWB-84 için azami itki değeri 84.000 libre, XWB-97 içinse 97.000 libre seviyesinde. İki varyant büyük ölçüde ortak tasarıma sahip olsa da XWB-97’nin çekirdeği biraz daha büyük, çalışma hızı yaklaşık yüzde 6 daha yüksek ve motoru daha yüksek sıcaklıklarda çalışıyor. Bu nedenle daha kalın titanyum fan kanatları ve güçlendirilmiş fan muhafazası kullanılıyor. Ortaklık düzeyi, her iki A350 varyantını işleten hava yolları için bakım maliyetlerini azaltıyor.

Hizmete girişte sınırlı sorunlar yaşandı

Trent XWB’nin hizmete giriş süreci, Rolls-Royce’un geliştirdiği geniş gövdeli motorlar arasında en sorunsuz programlardan biri oldu. 2020’de erken üretim Trent XWB-84 motorlarının ara basınç kompresörü kanatlarında revizyon sırasında erken çatlaklar tespit edildi. Sorun az sayıda motorla sınırlı kaldı ve kontroller planlı bakımlar sırasında gerçekleştirildi; uçaklar yere indirilmedi.

2024’te Cathay Pacific’e ait bir A350-1000’de, yakıt nozulu bileşenindeki arızanın ardından Trent XWB-97 motorunda yangın çıktı. Hava yolu, incelemeler için A350 filosunu geçici olarak yere indirdi. Daha sonra yangının motor tasarımından değil, bakım sırasında uygulanan bir temizlik prosedüründen kaynaklandığı belirlendi ve uçaklar kısa süre içinde yeniden hizmete döndü.

XWB-97’nin zorlu iklim koşullarında dayanıklılık kaybı yaşadığı bildiriliyor. Kanat üzerinde kalma süresindeki azalma, bölgesel ve uzun menzilli uçuşlarda geniş gövdeli uçakları yoğun biçimde kullanan Emirates’in A350-1000 siparişini ertelemesinde etkili oldu. Rolls-Royce, XWB-97’nin sıcak ve kumlu ortamlardaki çalışma süresini artırmak için yükseltmeler geliştiriyor. XWB-84’te aynı dayanıklılık sorununun görülmediği belirtiliyor.

Yeni iyileştirmeler geliştiriliyor

Rolls-Royce, XWB-97’nin sıcak ve kumlu iklimlerde kanat üzerinde kalma süresini iki katına çıkarmayı hedefliyor. Bu kapsamda sıcaklık marjının yükseltilmesi, türbin muhafazası soğutmasının geliştirilmesi ve kalsiyum-magnezyum-alüminosilikata dayanıklı yeni bir kaplamanın kullanılması planlanıyor. Kaplamanın etkisi, 1.400 derece Celsius’a kadar ısıtılan malzemeler üzerinde ve çalışan bir motora yoğun miktarda kum püskürtülerek test edildi.

2024’te hizmete giren Trent XWB-84 Enhanced Performance ise fan kanatları, kompresör, türbin aerodinamiği ve türbin kanadı soğutmasındaki geliştirmeleri bir araya getiriyor. Program kapsamında özgül yakıt tüketiminde yüzde 1 azalma ve gürültü seviyesinde 2 desibel düşüş öngörülmüştü. Hizmet verileri, yakıt tüketimindeki azalmanın yüzde 1,8’e ulaştığını gösterdi.

Rolls-Royce için stratejik önem taşıyor

Trent XWB’nin önemi, Airbus A350’nin tek motor seçeneği olmasıyla daha da artıyor. A350, 2023’te 281, 2024’te 138 ve 2025’te 185 net sipariş aldı. Uçağa yönelik güçlü talep, doğrudan Trent XWB satışlarını ve motorun satış sonrası hizmet gelirlerini destekliyor.

Rolls-Royce’un ticari motor gamında Trent 1000, Trent XWB ve Trent 7000 bulunuyor. Boeing 787’de kullanılan Trent 1000, erken aşamadaki dayanıklılık sorunları nedeniyle önemli pazar payı kaybederken Airbus A330neo’da kullanılan Trent 7000 programı da sınırlı satış temposuyla karşılaştı. Bu tablo, Trent XWB’yi şirketin en önemli ve en kârlı ticari motoru konumuna taşıdı.

Rolls-Royce, Trent XWB’den elde edilen gelirlerin UltraFan adlı yeni nesil motor programının araştırma ve geliştirme çalışmalarını da finanse ettiğini belirtiyor.