ABD Donanması, Boeing tarafından geliştirilen MQ-25 Stingray insansız tanker uçağının beklenen ilk uçuşunun planlandığı gibi 2025 yılında gerçekleşemeyeceğini doğruladı. Yer testleri ve sistem sertifikasyon süreçlerinin devam etmesi nedeniyle kritik uçuşun 2026 yılının başlarına ertelendiği açıklandı.
Aviation Week’in aktardığı bilgilere göre, uçağın uçuşa başlamadan önce tamamlaması gereken kapsamlı yer testleri ve sertifikasyon çalışmaları hâlen devam ediyor. Donanma tarafından yapılan açıklamada, “Ekip sistem testlerini ve uçuş izni için gerekli hazırlıkları sürdürüyor. İlk uçuş, sertifikasyon süreci tamamlandıktan ve hava koşulları uygun olduğunda gerçekleştirilecek” denildi.
Boeing de bu takvimi doğrulayarak uçuşa izin verecek sistem seviyesi sertifikasyonun ve nihai uygunluk belgelerinin ek süre gerektirdiğini vurguladı.
Tamamlanan Son Testler
Boeing, MQ-25 programının son dönemde kaydettiği ilerlemeyi şöyle özetledi:
- MQ-25A Stingray üzerinde kapsamlı yapısal yük testleri
- İlk motor çalıştırmaları
- Uçuş sertifikalı yazılımın tamamlanması
- İnsansız Uçak Gemisi Havacılık Görev Kontrol Sistemi (UMCS) üzerinden uzaktan komuta testleri
Şirket, özellikle motor çalıştırmaları ve UMCS entegrasyon testlerinin program açısından kritik aşamalar olduğunu belirtti.
Seri Üretim Uçağı İçin İlk Uçuş Bekleniyor
Bu uçuş, MQ-25 programı için önemli bir dönüm noktası olacak çünkü daha önce F/A-18F, F-35C ve E-2D uçaklarına havadan yakıt ikmali yapan T1 test platformundan farklı olarak, bu kez ABD Donanması için üretilen ilk seri üretim MQ-25 havalanacak.
Seri üretim versiyonunda;
- güçlendirilmiş yapısal bileşenler,
- modernize edilmiş aviyonik sistemler
- güncellenmiş görev ekipmanları
bulunuyor. Bu özellikler, donanmanın uzun vadeli filo ihtiyaçları için kritik kabul ediliyor.
2025 İçin Başlangıçtaki İyimserlik Gecikmeye Döndü
MQ-25 programı, 2025 yılı içinde uçuşun gerçekleşeceğine yönelik birçok askeri yetkilinin iyimser açıklamalarına rağmen gecikmeye uğradı.
Deniz Hava Kuvvetleri Komutanı Koramiral Daniel Cheever, yılın başlarında yaptığı konuşmada “MQ-25’i 2025’te uçuracağız ve 2026’da uçak gemisi entegrasyonuna başlayacağız” ifadelerini kullanmıştı.
Boeing yöneticileri de benzer şekilde ilk uçuşun 2025 içinde yapılabileceğini belirtmişti. Ancak sistem testlerinin süresi, sertifikasyon gereksinimleri ve çözülmesi gereken teknik detaylar bu takvimi ileri taşıdı.
Uçak Gemisi Operasyonları İçin Kritik Rol
MQ-25 Stingray, ABD Donanması’nın uçak gemisi hava kanadına entegre edilecek ilk insansız tanker uçak sistemi olma özelliğini taşıyor.
Birincil görevleri arasında:
- F/A-18E/F Super Hornet filosunun tanker görev yükünü azaltmak
- Taarruz uçaklarının menzilini ve sorti sayısını artırmak
- Uçak gemisi operasyonlarına kesintisiz yakıt ikmali sağlamak
yer alıyor.
Donanmanın raporlarına göre MQ-25’in, 500 deniz mili mesafede 14.000–16.000 lb yakıt transferi yapması öngörülüyor.
Bunun yanında MQ-25’in gelecekte ISR (istihbarat, gözetleme, keşif) görevlerinde de kullanılması planlanıyor. SIGINT, AIS ve EO/IR sensör entegrasyonları üzerinde çalışmalar sürüyor.
Programın Geleceği ve Zaman Baskısı
Pentagon ve GAO raporlarına göre MQ-25 programı daha önce de zaman çizelgesi revizyonları yaşamıştı. Önemli kilometre taşlarının bir kısmı geçmiş geliştirme süreçlerinde yaklaşık iki yıl gecikmiş durumda.
Donanmanın 2026 mali yılı bütçesinde MQ-25 için 1,04 milyar dolar ayrılırken, düşük oranlı ilk üretim (LRIP) uçaklarının tedariki ve UMCS geliştirmesi devam ediyor.
Boeing, artan üretim ihtiyacını karşılamak üzere 2024’te Illinois MidAmerica Havalimanı’nda 200 milyon dolarlık üretim tesisi açtı. Lockheed Martin ise UMCS’nin olgunlaştırılması için Donanma ile ortak çalışmalarını sürdürüyor.
Son testlerde, UMCS’nin yalnızca MQ-25’i değil, MQ-20 Avenger gibi diğer insansız sistemleri de kontrol edebildiği doğrulandı.
İnsanlı–insansız ekip çalışması teknolojileri çerçevesinde F/A-18 pilotlarının uçuş sırasında MQ-25’i kontrol edebilmesini sağlayan yetenekler de Boeing tarafından başarıyla test edildi.

Airport Gündem X-Twitter hesabını takip edebilirsiniz. Takip Et











