Hava kargo fiyatları, yapay zekâ donanımında kullanılan çiplere yönelik talebin artması ve Orta Doğu’daki çatışmanın kapasite üzerindeki baskıyı artırmasıyla mayıs ayında transpasifik hatlarda yükseldi. Xeneta verilerine göre Tayvan’dan ABD’ye hava yoluyla taşınan kargonun kilogram başına ortalama spot fiyatı yıllık yüzde 24 artarak 7,02 dolara ulaştı.
Aynı dönemde Çin-ABD hattındaki fiyat 5,86 dolara çıkarak yüzde 46, Malezya-ABD hattındaki fiyat ise 6,69 dolara yükselerek yüzde 36 arttı. Söz konusu rotalarda kapasite doluluk oranları yüzde 90 seviyesine yaklaştı.
Mayıs ayında küresel hava kargo spot fiyatları, hacim yalnızca yüzde 4 ve kapasite yüzde 1 artmasına rağmen yıllık bazda yüzde 41 yükseldi. Bu tablo, fiyat artışında yeni talebin yanı sıra arz kaybının da etkili olduğuna işaret etti.
Yapay zekâ yatırımlarının ihtiyaç duyduğu yarı iletkenler piyasadaki ikinci önemli talep unsuru oldu. Küresel yarı iletken satışları nisanda yıllık yüzde 106 artarken Tayvan ekonomisi ilk çeyrekte yüzde 15 büyüdü. Bu, ülkenin yaklaşık 50 yıldaki en hızlı büyüme performansı olarak kayda geçti.
Yüksek hava kargo ücretleri normal şartlarda yük sahiplerini deniz taşımacılığına yönlendirebilirken, İran savaşı nedeniyle deniz taşımacılığındaki güvenilirliğin düşük kalması bu geçişi sınırladı. Veri merkezi kuran şirketler için bileşenlerin hızlı ulaşması, navlun bedelinden daha öncelikli hale geldi.
Xeneta Hava Kargo Direktörü Niall van de Wouw, şirketlerin kilogram başına beş, altı veya yedi dolar ödeme arasındaki farkı, ihtiyaç duyulan parçaların zamanında ulaşmasına kıyasla ikincil gördüğünü belirtti. Güney Kore borsası Kospi’de Samsung ve SK Hynix’in toplam ağırlığı yüzde 50’nin üzerinde bulunurken SK Hynix hissesi bir yıl içinde yedi kattan fazla arttı.
Fiyatlardaki yükselişe rağmen alıcılar uzun vadeli sözleşmelere yönelmedi. İkinci çeyrekte yük sahibi ve taşıma işleri organizatörleri arasında imzalanan yeni sözleşmelerin yüzde 58’i üç ay veya daha kısa süreli oldu. Bu oran bir yıl önce yüzde 22 seviyesindeydi; ücretlendirilebilir ağırlığın yaklaşık yarısı da spot piyasada taşındı.
Üçüncü çeyrekte başlayan yeni sözleşmelerin yüzde 60’ı üç ay veya daha kısa süreyi kapsadı. Bir yıl önce bu oran yüzde 25’ti. On iki aylık sözleşmelerin payı ise yüzde 40’tan yüzde 25’e geriledi. Van de Wouw, bu yaklaşımın yük sahiplerinin kısa süreli anlaşmalarla havayollarının taşıma işleri organizatörlerine uyguladığı gerçek fiyatlara dayalı bir ücretlendirme arayışını sürdürdüğünü gösterdiğini ifade etti.
Bu Konularda Daha Fazla Haber
Haber akışını destekleyen ilgili içerik bağlantıları aşağıda listelenmiştir.
