ABD’li uçak üreticisi Boeing, Federal Havacılık İdaresi’nin (FAA) üretim ve emniyet süreçlerinde tespit ettiği bir dizi ihlal nedeniyle verilen 3,1 milyon dolarlık cezayı Ocak 2026’da ödedi. FAA’nın Reuters’a yaptığı açıklamaya göre ceza, 5 Ocak 2024’te Alaska Airlines’a ait Boeing 737 MAX 9’da havada yaşanan acil durumla bağlantılı eylemler ile Boeing’in üretim ve kalite sistemlerinde tespit edilen diğer ihlalleri kapsıyor.
FAA, Eylül 2025’te talep edilen cezanın tamamının Boeing tarafından ödendiğini ve ödemenin bugüne kadar kamuoyuna açıklanmadığını bildirdi. Boeing de Reuters’a yaptığı açıklamada cezayı ödediğini doğruladı.
FAA yüzlerce kalite sistemi ihlali tespit etti
FAA’nın incelemeleri, Eylül 2023 ile Şubat 2024 arasındaki dönemde Boeing’in Washington eyaletinin Renton kentindeki 737 üretim tesisinde ve o dönemde Boeing’in taşeronu olan Spirit AeroSystems’ın Kansas eyaletindeki Wichita 737 gövde fabrikasında yüzlerce kalite sistemi ihlali bulunduğunu ortaya koydu.
Düzenleyici kurum ayrıca Boeing’in uçuşa elverişli olmayan iki uçağı uçuşa elverişlilik sertifikası için FAA’nın onayına sunduğunu ve şirketin kendi kalite sistemine uygun hareket etmediğini açıklamıştı.
Boeing çalışanının emniyet yetkilisine baskı yaptığı tespit edildi
FAA’nın tespitleri arasında, Boeing bünyesindeki bir çalışanın şirketin teslimat takvimini karşılayabilmesi amacıyla FAA adına yetkilendirilmiş bir çalışma arkadaşına Boeing 737 MAX uçağını onaylaması yönünde baskı yapması da yer aldı.
Yetkilendirilmiş çalışanın söz konusu uçağın geçerli düzenleyici standartlara uygun olmadığını belirlemesine rağmen onay vermesi yönünde baskıya maruz kaldığı belirtildi.
FAA, bu durumu emniyet yetkililerinin bağımsızlığına müdahale olarak değerlendirdi.
Alaska Airlines MAX 9 olayı Boeing üzerindeki denetimi artırdı
Boeing’e yönelik incelemelerin merkezindeki olaylardan biri, 5 Ocak 2024’te Alaska Airlines tarafından işletilen Boeing 737 MAX 9 uçağında yaşandı.
Uçuş sırasında kabindeki kapı tapası bölümünün uçaktan ayrılması ciddi bir acil duruma yol açtı. Daha sonraki incelemelerde söz konusu bölümde dört kritik cıvatanın bulunmadığı tespit edildi.
Olayın ardından Boeing 737 MAX 9 uçakları geçici olarak yere indirildi ve Boeing’in üretim süreçleri üzerindeki düzenleyici denetim önemli ölçüde artırıldı.
FAA ayrıca Boeing’in 737 MAX üretimini aylık 38 uçakla sınırlandırdı. Söz konusu üretim sınırı Ekim 2025’te kaldırıldı.
Senatör Blumenthal cezayı yetersiz buldu
ABD’li Demokrat Senatör Richard Blumenthal, FAA tarafından verilen cezayı daha önce yetersiz olarak nitelendirdi.
Boeing’in karşı karşıya kaldığı bu tür cezaların şirket açısından caydırıcı bir yaptırım olmaktan ziyade iş yapmanın maliyetine dönüşebileceğini savunan Blumenthal, Boeing’in üretim ve emniyet sorunlarını inceleyen çalışmalarda da görev aldı.
Blumenthal, Alaska Airlines olayını araştıran komiteye başkanlık etmişti. Komitenin çalışmaları kapsamında Boeing’deki ihbarcıların şirketin üretim süreçlerine ilişkin önemli endişeler dile getirdiği ortaya konuldu.
FAA Boeing’e sertifika yetkisini yeniden verdi
FAA, Boeing’in üretim ve kalite süreçlerine yönelik artırılmış denetimlerini olayın ardından sürdürdü.
Kurum, Temmuz 2026’da yaptığı açıklamada, aylar süren veri ve emniyet incelemelerinin ardından Boeing’in tüm 737 MAX ve 787 uçakları için üretim sürecinin sonunda uçuşa elverişlilik sertifikası düzenlemesine yeniden izin verdiğini açıkladı.
FAA, kararın Boeing’in üretim kalitesinde tutarlılık gösterdiğine ilişkin aylar süren incelemeler sonrasında alındığını bildirdi. FAA’nın Temmuz 2026 tarihli açıklamasına göre kurum, sekiz aylık değerlendirme sürecinde Boeing tarafından ve doğrudan FAA tarafından sertifikalandırılan uçaklarda benzer üretim kalitesi sonuçları gözlemledi.
Boeing’in 3,1 milyon dolarlık cezayı Ocak ayında ödediği bilgisi ise ödemenin üzerinden aylar geçtikten sonra kamuoyuna yansıdı.
